(foto:: Michiel G.J. Smit)
Themanummer 05, 2026, Overgangszones
De openbare ruimte is er voor iedereen. Privéruimte of private ruimte is er alleen voor wie je wilt toelaten. Een logische en heldere indeling waar ook het interessegebied van onze vereniging - de openbare ruimte - op gebaseerd is.
Hoe helder en logisch ook, de praktijk is anders. Ten eerste: één samenhangende plek - denk aan stations en luchthavens -kan zowel openbare als private ruimte omvatten. Ten tweede: er zijn verschillende gradaties, een grijs gebied van openbaarheid. Toegankelijk, maar… formeel of informeel, praktisch of gevoelsmatig. Ten derde: het is niet altijd even duidelijk of iets een publieke of een private taak is met bijbehorend gebruik en beheer.
Je kunt er als professional in de openbare ruimte niet omheen dat er zoiets bestaat als overgangszones: plekken waarvan niet glashelder is of ze nu openbaar of privé zijn. Of taken waarbij die helderheid ontbreekt. Aandacht voor deze plekken en taken is te meer op zijn plaats omdat het vaak gaat om een dynamisch gebied met veel interactie - het zijn niet geheel toevallig overgangszones.
Overgangszones zijn ook spannend. Het is soms een dubbeltje op zijn kant. Nemen de geveltuintjes en buurtfeesten de overhand of de fatbikes en de juridische procedures? Hier kun je het verschil maken als professional, met betrekkelijk kleine ingrepen.
Met dit themanummer van Stadswerk magazine willen we aandacht vragen voor overgangszones. Soms op grote schaal - de haven van Rotterdam, De Hoge Veluwe - soms op kleine schaal - voortuintjes van bewoners op gemeentegrond die met een groencoach zijn heringericht en beplant. En ook andere stukjes 'snippergroen' in de buurt zijn vaak interessant voor bewoners.
Hoe groot de schaalverschillen ook zijn, de voorbeelden hebben veel met elkaar gemeen: samenwerken, over grenzen heen kijken, flexibel zijn. De grens tussen openbaar en privé niet zo nauw nemen. Want de mensen, de bewoners voor wie je het doet, beleven het ook zo.
Publicatiedatum Stadswerk magazine nr. 05, 2026: 10 juli 2026
Verder lezen over dit themanummer? Als lid van Stadswerk kun je direct digitaal verder lezen via stadswerkmagazine.nl. Liever de komende editie in papieren vorm op de mat? Geef dan je voorkeuren door.
Bewonerstuintjes in de Vogelbuurt in Amsterdam-Noord. (foto: Jan Scholte, Joris van de Knoppen en Peter Duitman)